Trải nghiệm kế thừa của thế hệ đi sau

Posted on July 9, 2015 by

0


Op-Economica, 9-7-2015 — Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng, sự kế thừa vô cùng quan trọng đối với tương lai của một công ty gia đình. Nhưng rất ít hiểu biết được chia về sự trải nghiệm quá trình kế thừa của những thế hệ tiếp theo trong công ty gia đình. 

Một nghiên cứu sâu đối với 32 thành viên của thế hệ tiếp theo từ các công ty gia đình của tác giả: Wendy C. Handler đã chỉ ra một cách cụ thể các yếu tố quan trọng để kế thừa. Nghiên cứu này có tựa: The Succession Experience of The Next Generation, đăng trên tạp chí Family Business Review.

Kể từ nghiên cứu đầu tiên của Christensen (1953) về sự kế thừa trong các công ty gia đình, các nghiên cứu sau này đều xác nhận tầm quan trọng của nó trong sự duy trì kinh doanh của loại hình công ty này. Một cách truyền thống, người sáng lập hay sở hữu được chú trọng như là người quyết định trong hệ thống kinh doanh gia đình. Các nghiên cứu chỉ ra rằng các nhà sáng lập hay chủ sỡ hữu doanh nghiệp chính là người chịu trách nhiệm hoàn toàn việc quản trị sự chuyển tiếp quyền lực.

Bên cạnh đó, một vài câu chuyện hoặc phân tích, đúc kết kinh nghiệm của các tác giả như: Birley (1986), Blotnick (1984), Corell (1989), Barnes (1988), Friedman (1981) cũng đã đề cập và tập trung vào những trải nghiệm của các thành viên thế hệ tiếp theo và mối quan hệ giữa họ với cha mẹ. Có một số lý do quan trọng để cho rằng các thành viên thế hệ sau có quan hệ với hoạt động kinh doanh của gia đình.

Thứ nhất, không thể mặc định rằng thế hệ tiếp theo có động lực, đam mê và mối quan tâm giống hệt hoặc tiếp nối thế hệ sáng lập của các công ty gia đình. Những nhu cầu cá nhân cụ thể và cách để chúng tiếp cận công ty của gia đình cần phải được quan tâm và chú trọng.

Hơn thế, có một đồng thuận chung rằng sự tham gia của các thế hệ tiếp theo trong tổ chức là rất quan trọng trong việc chuyển giao quyền lực giữa các thế hệ. Dó đó, hiểu biết tốt hơn về trải nghiệm của các thành viên thế hệ sau trong công ty gia đình là vô cùng cần thiết.

Cuối cùng, lý do thực tế nhất cho việc nghiên cứu những cá nhân này liên quan đến con số thống kê về sự kế thừa của các công ty gia đình: Chỉ 30% các công ty gia đình có thể chuyển giao đến thế hệ thứ hai. Một khảo sát sâu về trải nghiệm của các thế hệ tiếp theo trong các công ty gia đình có lẽ sẽ đóng góp nhận thức về những gì cần thiết để hỗ trợ vượt qua thách thức này.

Vì những lý do trên, nghiên cứu đầu tiên về trải nghiệm kế thừa của các thành viên thế hệ tiếp theo trong công ty gia đình đã được thực hiện. Kết quả, tác giả đưa ra một khuôn khổ mô tả các yếu tố xuất phát từ thái độ và tư duy sẽ quyết định trải nghiệm kế thừa của họ. Trong đó, hai nhóm các yếu tố chính ảnh hưởng đến chất lượng trải nghiệm kế thừa của thế hệ đi sau là:    

Nhóm 1: Các ảnh hưởng từ bản thân (Individual Influences)

  • Sự bù đắp, hoàn thiện các nhu cầu cá nhân

– Nghề nghiệp (sở thích)

– Tâm lý xã hội ( bản sắc cá nhân)

– Giai đoạn cuộc sống (khám phá, phát triển, cân bằng)

  • Ảnh hưởng cá nhân

   Nhóm 2: Các ảnh hưởng từ những quan hệ khác (Relational Influences)

  • Sự tôn trọng và thấu hiểu giữa các thế hệ
  • Sự đồng thuận anh chị em

Những vấn đề về ranh giới

  • Sự cam kết  lâu dài với hoạt động kinh doanh gia đình
  • Áp lực chia rẽ do sự tham gia của gia đình vào công việc kinh doanh
Framework mô tả các yếu tố ảnh hưởng lên chất lượng trải nghiệm kế thừa

Framework mô tả các yếu tố ảnh hưởng lên chất lượng trải nghiệm kế thừa

Sáu kết luận chính từ kết quả nghiên cứu trên 32 thành viên như sau:

1. Thế hệ kế tiếp càng thỏa mãn được nhiều những nhu cầu bản thân (về nghề nghiệp, tâm lý, giai đoạn sống) trong các cơ hội của công ty gia đình, các cá nhân này càng có nhiều những trải nghiệm kế thừa tích cực.

2. Nếu một thành viên thế hệ kế tiếp càng có khả năng kiểm soát, tạo ảnh hưởng cá nhân đối với công ty gia đình, cá nhân đó sẽ có trải nghiệm kế thừa tích cực.

3. Thành viên thế hệ kế tiếp và người tiền nhiệm càng tôn trọng và thấu hiểu nhau, cá nhân đó càng có nột trải nghiệm kế thừa tích cực.

4. Các anh chị em ruột càng chia sẻ giúp đỡ thay vì xung đột với nhau trong công ty gia đình thì dường như các cá nhân càng có trải nghiệm kế thừa tích cực.

5. Cam kết lâu dài với hoạt động kinh doanh gia đình được coi là giá trị của gia đình càng vững chắc thì cá nhân càng có trải nghiệm kế thừa tích cực.

6. Sự tồn tại của áp lực chia cách do sự tham gia của gia đình vào kinh doanh càng lớn thì trải nghiệm kế thừa của cá nhân càng kém tích cực.


* Đọc toàn bộ nghiên cứu tại nguồn: Handler, Wendy C. “The succession experience of the next generation,” Family Business Review 5.3 (1992): 283-307.  

Posted in: Food for thought