Tiếp tục có 64 công trình KH đã công bố bị rút lại

Posted on August 24, 2015 by

0


Op-Economica, 24-8-2015 — Lần gỡ bỏ bài đã công bố này là đợt mới nhất, có quy mô lớn: 64 bài báo khoa học bị kết luận là làm dỏm và phê duyệt dỏm bị phát hiện. NXB gỡ bỏ là Springer.

Nội dung bài tóm tắt từ Washington Post (18-8-2015).

Nhà xuất bản danh tiếng Springer.

Nhà xuất bản danh tiếng Springer.

Kỹ thuật để vượt qua khẩu thẩm định chất lượng của các bài báo này là chèn vào hệ thống các nhân vật phản biện/bình xét giả. Những ‘người bình xét’ này viết các báo cáo bình xét rất tán thưởng, khen ngợi.

Dường như xu hướng này đang tăng lên. Nó đánh thẳng vào trái tim của niềm tự hào của thế giới xuất bản khoa học: tính nghiêm khắc, chặt chẽ và sự thẩm định khắt khe.

Lần rút bài này Springer loại 64 bài từ 10 tạp chí khoa học, sau khi điều tra kỹ và phát hiện ra nhiều ‘bình xét’ sinh ra bởi những chuyên gia ‘ảo’ và sử dụng danh tính thật. Trước đó 9 tháng, Biomed Central cũng đã thông báo rộng rãi rút một số lượng lớn bài: 43, với cùng lý do.

Như vậy theo blog Retraction Watch, chỉ riêng vì nguyên nhân bình duyệt ảo này, trong 3 năm qua đã có tới 230 bài báo khoa học bị điều tra và rút bỏ. Tất nhiên khi so với tổng số đã xuất bản hàng trăm ngàn mỗi năm, thì tỷ lệ này rất nhỏ. Nhưng hiện tượng đang gia tăng này gây thiệt hại uy tín nghiêm trọng cho toàn bộ quá trình bình xét công trình khoa học của giới hàn lâm.

Nói riêng về sự gia tăng thì cần nhìn và dữ liệu của Retraction Watch. Trước 2012, không có trường hợp nào bị điều tra vì lý do bình xét ảo. Nhưng gần đây, tỷ lệ bị điều tra và gỡ bỏ trong tổng số bài bị rút đã tăng lên mức 15%; một con số rất đáng kể.

Họ đặt câu hỏi: Liệu đây có phải vấn đề mới nảy sinh, hay là bây giờ mới phát hiện ra, và có công nghệ để phát hiện tốt hơn?

Rõ ràng câu hỏi này chưa thể trả lời được ngay. Nhưng rất đáng đặt ra.

Năm 2014, Nature đăng bài sử dụng dữ liệu của RW nói về một nhà nghiên cứu Hàn Quốc đã sử dụng cách này để đăng trót lọt 28 bài báo khoa học của mình. NXB Hindawi đã phát hiện ra 3 editors tạo ra các chuyên gia ảo để bình xét bài.

Ngoài ra, lại còn có các đường dây thực hiện những phi vụ này.

Tạp chí Journal of Vibration and Control (SAGE) cũng đã rút 60 bài năm 2014 khi phát hiện ra đường dây bảo kê bài vở.

Rút cục vấn đề đã chạm đến khâu quan trọng nhất của chất lượng khoa học: người bình duyệt. Áp lực đăng công trình lớn tới mức rất nhiều người chấp nhận các cách thức như trên để có thể đăng được bài trên các tạp chí khoa học.


http://www.washingtonpost.com/news/morning-mix/wp/2015/08/18/outbreak-of-fake-peer-reviews-widens-as-major-publisher-retracts-64-scientific-papers/