“Đồ điên” rửa tay không nổi!

Posted on October 18, 2015 by

11


Op-Economica, 18-10-2015 — Cách đây nửa năm, cứ ngỡ rằng mình sẽ có thể “rửa tay gác kiếm”, ung dung hưởng thụ thú vui cuộc sống… Tất nhiên, khi ấy tôi cũng có nguyện vọng là công bố chính thức xong công trình nghiên cứu tình trạng tài chính y tế xã hội “xương xẩu”.

Bây giờ, việc ấy đã xong xuôi cả. Hơn thế nữa, công trình ấy cũng bắt đầu lan tỏa trong các hệ thống lưu trữ dữ liệu khoa học như ISI WoS (SCIE) và Scopus.

expense

Hơn thế nữa, nó cũng đã xuất hiện toàn văn (full-text) trên BioMed Central, rồi NIH/PubMed (PMID 26413435), rồi mới hôm qua lại cả Europe PMC (pmc4577521), NHS UK… và còn những đâu nữa thì phải sau này mới biết.

Đã lên Europe PMC (18-10-2015)

Đã lên Europe PMC (18-10-2015)

3 ngày nữa, tới 21-10-2015 là tròn một tháng ngày bài báo chính thức được công bố, tới lúc này, lượng truy cập / download được Springer thống kê cũng cho thấy chiều hướng tốt: hơn 900 lượt.

Ngày 18-10-2015 Altmetric Score qua hệ thống SpringerLink.

Ngày 18-10-2015 Altmetric Score qua hệ thống SpringerLink.

Vậy có thể ung dung đi câu cá, trồng cây, như dự định ban đầu rồi chứ!

Tuy nhiên, có vấn đề thực sự cần bàn. Liệu có đúng là “ung dung” không, hay đó chỉ là ảo giác khi mà còn vô khối việc cần đến thời gian, công sức và trí não của những người có khả năng kỹ thuật và có tâm nguyện đóng góp gì đó, khi mà những thân phận biết bao người bệnh và dân nghèo đô thị, nông thông, còn lay lắt như lá vàng bên hè đường?

Hệ thống y tế là địa hạt sẽ còn đòi hỏi biết bao sức lực, thời gian và tiền bạc nữa, một khi thể trạng hệ thống an sinh yếu ớt như đang thấy.

Hơn thế nữa, tấm gương của cụ Angus Deaton cũng vừa nhắc nhở vừa động viên…

Tôi lại nói chuyện với bạn bè, người trong ngành y, người là nghệ sỹ, người là quan chức cao cấp trong chính quyền… và thấy rằng, câu chuyện hệ thống y tế và chính sách xã hội cần được tiếp tục. Dù phải mất thêm nhiều đêm khó ngủ, tốn kém tiền bạc của gia đình, đau đầu trả lời những thách đố khoa học hóc búa… cũng cứ phải làm tiếp.

Đâu đó sẽ bị gọi là “đồ điên” lần nữa…

Nhưng tôi tin những người bạn chân chính hiểu rằng việc ấy có ý nghĩa sâu xa, và giúp tôi một tay, nhất là trong việc thu thập dữ liệu dữ liệu tốt. Như thế cần có câu hỏi điều tra vừa có ý nghĩa sâu, logic kết nối hiệu quả, vừa không quá phức tạp.

Đêm qua tôi đã ngồi phân tích lại đầu bài sau cả tháng trời suy nghĩ, cuối cùng cũng đã thiết kế xong mẫu phiếu khảo sát.

Và đây là: Mẫu phiếu khảo sát 2015.

Mặc dù đã có kế hoạch phân công đội ngũ nghiên cứu cùng tổ chức dữ liệu, tôi vẫn mong rằng bạn bè và cả những người không quen biết dành chút thời gian điền vào biểu mẫu và gửi lại thông tin, đặng giúp quá trình tổ chức dữ liệu được dày dặn và phong phú hơn (với khoa học là còn ngẫu nhiên hơn). Email của tôi là: qvuong@ulb.ac.be; và xin chân thành cảm ơn tấm lòng của các bạn.

Y tế là lĩnh vực lớn kinh khủng, ảnh hưởng ghê gớm, và tiêu tốn không biết bao nhiêu tiền của nhân loại. Riêng nước Mỹ mỗi năm tiêu tốn cả 100 tỷ đôla chỉ để nghiên cứu y sinh và dược. Việt Nam ta nghèo, các nhà nghiên cứu lại càng nghèo, vậy nên sự trợ giúp dữ liệu sẽ góp phần làm giảm bớt gánh nặng của các nhà nghiên cứu muốn đóng góp công ích cho xã hội.

Tôi chẳng dám nói gì về kết quả khi mà dữ liệu còn chưa có. Nhưng tôi hứa rằng, đầu bài đã được thiết kế cẩn thận, nếu có dữ liệu thì chúng sẽ được tổ chức cẩn thận, chuyên nghiệp và với tư cách người làm khoa học, tôi sẽ xử lý nó với trách nhiệm và đạo đức khoa học tốt nhất. Nếu kết quả tốt, tôi sẽ công bố nó sớm nhất có thể vì lợi ích của xã hội, thông qua những chính sách hữu hiệu trong tương lai.

Nếu vì cái việc “vác tù và hàng tổng” như thế mà bị gọi là “đồ điên” đi nữa, thì tôi mong được làm “đồ điên” từ giờ tới lúc tạm biệt dương thế.

Tôi chợt nhớ câu của triết gia cổ đại Hillel: “If not now, when? If not me, who?